Văn mẫu: Gà trống đỏ bóng loáng, cụ 95 tuổi răng còn nguyên…

 

Trần Văn Tám
Theo Tuổi Trẻ

TTO – Sau các kỳ thi, kiểm tra, báo chí và mạng xã hội lại có bài viết phản ảnh tình trạng học sinh làm văn theo kiểu máy móc, rập khuôn.

Văn mẫu: Gà trống đỏ bóng loáng, cụ 95 tuổi răng còn nguyên... - Ảnh 1.

Điều này do nhiều nguyên nhân, từ cách dạy, cách chấm bài của giáo viên (chỉ nhận xét qua loa, chưa chỉ ra lỗi cơ bản, cụ thể để giúp các em sửa chữa) đến bản thân học sinh (lơ là môn văn, học văn theo kiểu đối phó bằng cách học thuộc các bài văn mẫu…).

Riêng tôi cho rằng còn có nguyên nhân từ các Nhà xuất bản đã in những sách bài văn mẫu được biên soạn cẩu thả.

Vừa qua tôi có đọc quyển “Tuyển chọn 300 bài văn hay và 160 bài văn mẫu dành cho học sinh các khối 2-3-4-5” của nhà xuất bản Đại học Sư phạm TP.HCM, tác giả Thạc sĩ Phạm Ngọc Thắm (bìa sách ghi TS. Phạm Ngọc Thắm).

Tôi thử điểm sơ nội dung trong sách thì thấy có nhiều “sạn”, như:

Dùng từ không đúng thực tế

– Đề: Kể về con vật em nuôi trong nhà mà em biết (lớp 2 trang 15). Bài làm trong sách: Chú gà trống nhà em rất xinh. Bộ lông màu đỏ bóng loáng. Đôi đùi chắc nịch. Gần sáng, chú cất tiếng gáy vang báo cho mọi người thức giấc đem hàng ra chợ.

Bài này mô tả màu sắc lông con gà không đúng với thực tế; chưa kể mọi người đâu phải ai nghe tiếng gà gáy cũng dậy đem hàng ra chợ, thí dụ bác nông dân ra đồng cày ruộng, chị công nhân chuẩn bị đi làm, em dậy học bài…

“…mỗi khi em chấm mực để viết, một nửa ngòi bút đẫm màu mực tím” (lớp 3 trang 46). Học sinh bây giờ đâu còn em nào đi học mà sử dụng viết chấm mực đựng trong bình?

– Đề: Kể về một người trí thức mà em kính trọng (Lớp 4 trang 63). Bài làm trong sách: …Cụ Phạm Quang Thanh. Năm nay 95 tuổi… mặt vuông chữ điền…. Hàm răng cụ còn nguyên không rụng cái nào.

Bài văn đã dùng từ “vuông” tả khuôn mặt lại còn “chữ điền” như thế là thừa, ông cụ 95 tuổi không rụng một cái răng nào là chuyện hoàn toàn không có trong thực tế.

Dùng dấu câu không đúng chỗ

Đề: Dưới đây là tên một số anh hùng dân tộc có công lớn trong sự nghiệp bảo vệ đất nước. Em hãy nói về một vị anh hùng mà em biết rõ (Lớp 3 trang 37). Bài làm trong sách: …Trần Quốc Tuấn (Trần Hưng Đạo, Lê Lợi, Nguyễn Huệ (Quang Trung).

Đúng ra sau Trần Hưng Đạo dùng dấu đóng ngoặc đơn.

So sánh từ khó hiểu

Bài làm trong sách: Cây bút chì dài 18cm, thân tròn tựa như chiếc đũa bằng ngà voi (lớp 3 trang 45).

Chỉ viết như chiếc đũa là đủ ý, còn bằng ngà voi có mấy người được thấy mà đem ra so sánh (chưa nói đến việc muốn có đũa này người ta phải cưa ngà voi, có người còn giết voi lấy ngà).

Giải thích tối nghĩa

Bài làm trong sách: Thứ gỗ quý làm nên hàng triệu bút chì là sản phẩm của miền núi rừng nào trên đất nước ta dâng hiến? (Lớp 3 trang 45)

Chỉ cần viết thân bút chì được làm bằng gỗ quý là đủ ý, còn cụm từ là sản phẩm của núi rừng nào trên đất nước ta dâng hiến đọc lên nghe vừa sáo rỗng vừa tối nghĩa.

Bài làm mẫu giống nhau gần 90%

– Đề: Hãy nói về bản đồ của nước ta treo ở lớp (Lớp 3 trang 46)

– Đề: Hãy tả bản đồ của nước ta treo ở lớp (Lớp 4 trang 83)

Hai bài làm mẫu minh họa giống nhau gần 90%, nhưng ở lớp 4 có kể thêm hai quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa màu đỏ thẳm (nhưng từ Trường đánh nhầm Trườgn)

Dùng từ chưa sát nghĩa

Bài làm trong sách: “…ngồi vào bàn viết bài văn cho kịp nạp trong buổi học ban chiều (lớp 5 trang 117). Sao không viết là nộp thay từ nạp (vì từ nạp giống phương ngữ, văn nói)?

Ngoài ra còn có lỗi chính tả, dùng từ không nhất quán (cùng viết về cái ly nhưng khi thì “rửa li”, khi “rửa ly”… ).

Lời bình của Blog Hahien Mình cũng đã nhìn thấy có con gà trống lông đỏ rất bóng mượt, nếu nói là bóng loáng cũng không sai. “Thực tế” của mình có thể trùng với thực tế của tác giả “văn mẫu” và không trùng với thực tế của tác giả bài báo. Vả lại đây cũng là cảm nhận riêng của mỗi người. Tác giả bài báo phê bài “văn mẫu” này nhưng lại có vẻ muốn áp đặt “cách nhìn mẫu”, “cách cảm nhận mẫu” của mình khi khẳng định cách cảm nhận của người khác là sai. 

Tác giả bài báo phê một cách máy móc và thô thiển do chưa hiểu hết ngôn ngữ Việt khi phê cụm từ “vuông chữ điền” . Cùng là “vuông” nhưng hình vuông trong toán học có độ chính xác tuyệt đối, còn “vuông” khi tả khuôn mặt một người nào đó chỉ có tính tương đối. Chẳng có ai có khuôn mặt hình vuông một cách tuyệt đối. Đấy mới là điều phi thực tế. Nhưng có những người có  gương mặt hơi vuông một cách tương đối thôi, và trong trường hợp ấy người ta so sánh cái “vuông” ấy với một thứ khác như “chữ điền” thì cũng là điều chấp nhận được. Người phê đã không hiểu cái “vuông chữ điền” là một loại “vuông” khác với hình vuông thực sự trong toán học. 
 
Tác giả nói “ông cụ 95 tuổi không không rụng một cái răng nào là chuyện hoàn toàn không có trong thực tế” cũng là phê chủ quan và không thực tế nốt vì mình đã từng chứng kiến có cụ như vậy. Tất nhiên đa số các cụ ông ở tuổi này thì răng đều rụng cả, nhưng cá biệt vẫn có các cụ không những còn nguyên hàm răng rất chắc mà nhiều…  thứ khác cũng rất bền nữa! Tác giả “văn mẫu” có thể chứng kiến một người rất cụ thể là cụ Thanh răng chắc nên mới viết như vậy thì sai ở chỗ nào! Vấn đề là khi dạy học sinh, người thầy phải nói với học sinh rằng đây chỉ là “văn mẫu” và có tính tham khảo, nếu các em thấy cụ nào khác răng không chắc như cụ Thanh thì không nhất thiết phải tả giống như tác giả văn mẫu.
Advertisements

4 Responses to Văn mẫu: Gà trống đỏ bóng loáng, cụ 95 tuổi răng còn nguyên…

  1. hahien says:

    Không hiểu cái bài ni có gì “nhạy cảm” mà Tuổi Trẻ đã xóa khi mới vừa đăng lên??? :((

    • 5 Gia Định says:

      Tuổi Trẻ không hợp với cụ 95 Tuổi Già vẫn còn nguyên răng?

    • Bố Ti Ngố says:

      Theo lão thì bài này chẳng có cái gì gọi là nhạy cảm, có thể Tuổi trẻ xóa đi vì những ví dụ tác giả dẫn ra đều chưa chuẩn xác hoặc nhạt nhẽo, chẳng giúp được gì cho các em học sinh.

      • hahien says:

        Em tìm trên google thì thấy bài ‘Quá nhiều “sạn” trong sách văn mẫu’ trên GDVN có cùng nội dung với bài này:

        http://www.giaoduc.edu.vn/qua-nhieu-san-trong-sach-van-mau.htm

        Chắc bài trên Tuổi Trẻ là đăng lại từ bài này nhưng đổi tên bài.

        Hay là chỉ vì tên bài “nhạy cảm” đụng chạm đến ai chăng nên Tuổi Trẻ phải gỡ bài? 🙂

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Đăng xuất / Thay đổi )

Connecting to %s

%d bloggers like this: